More than just a game
Τρίτη, 06 Ιουλίου 2010 17:07
Όποιος έχει δει την ταινία "more than just a game" σίγουρα βλέπει πλέον το ποδόσφαιρο με άλλο μάτι. Και με αφορμή το Παγκόσμιο Κύπελλο που διεξάγεται αυτές τις μέρες στη Ν.Αφρική, σκέφτηκα ότι καλό θα ήταν να κάνουμε μια αναφορά σε μια αληθινή ιστορία. Την ιστορία της νήσου Robben (Robben Island).

Το Robben Island είναι ένα οβάλ νησί που βρίσκεται λίγα χιλιόμετρα μακριά από τις ακτές του Cape Town στη Νότιο Αφρική. Στην εποχή του Apartheid, στο συγκεκριμένο νησί στέλνονταν οι πολιτικοί κρατούμενοι όπου και παρέμεναν για πολλές δεκαετίες φυλακισμένοι. Σε αυτό το νησί παρέμεινε ως πολιτικός κρατούμενος και ο Nelson Mandela για 27 χρόνια.

Apartheid (Apart + Hate)
Το Apartheid (στα ολλανδικά: διάκριση) ήταν μια πολιτική φυλετικού διαχωρισμού, κατά την οποία ο πληθυσμός -όπου εφαρμοζόταν- χωριζόταν σε καθορισμένες γεωγραφικές ζώνες. Πρωτοεμφανίστηκε το 1948 στη Νότιο Αφρική από το Εθνικό Κόμμα και καταργήθηκε στις 30 Ιουνίου 1991. Γενικότερα, ο όρος χρησιμοποιείται για να υποδηλώσει κάθε πολιτική φυλετικού διαχωρισμού σε οποιοδήποτε σημείο του κόσμου. Σύμφωνα με το Apartheid, η γεωγραφική θέση, η εθνικότητα και το κοινωνικό στάτους ενός ατόμου εξαρτιόταν από τη φυλή του. Επεκτεινόταν επίσης στην πολιτική, κοινωνική, οικονομική και γεωγραφική διαίρεση του νοτιοαφρικανικού εδάφους.

Αν και το Apartheid θεσπίστηκε σαν πολιτική το 1948, οι φυλετικές διακρίσεις στη Νότια Αφρική υφίσταντο για τουλάχιστον 3 αιώνες. Προκλήθηκαν από το σύνθετο πολιτισμικό παρελθόν της Νότιας Αφρικής, με τους πρώτους αποικιοκράτες να φτάνουν στην περιοχή τον 17ο αιώνα και να διεκδικούν την "αφρικανικότητά" τους, αφήνοντας πίσω το παρελθόν τους (είτε προέρχονταν από τη Γερμανία, την Ολλανδία ή τη Γαλλία). Σύμφωνα με το Apartheid "ο λευκός άνθρωπος θα πρέπει να είναι πάντα ο κυρίαρχος". Οι Μαύροι θεωρήθηκαν από το Εθνικό Κόμμα ως "Μαύρη απειλη" κι έτσι το Apartheid αναπτύχθηκε με στόχο να προφυλαχθούν τα κοινωνικά συμφέροντα αλλά και η επιβίωση των Λευκών (των λεγόμενων "Αφρικάνερς").

Το Apartheid προκάλεσε οργή και απογοήτευση στους Μαύρους και άλλες μειονοτικές ομάδες, οι οποίοι βρήκαν βήμα έκφρασης μέσα από το Αφρικανικό Εθνικό Κογκρέσο, αλλά και σε ορισμένους φιλελευθεριστές Λευκούς, οι οποίοι αντιπροσωπεύονταν από το Δημοκρατικό Κόμμα της χώρας. Η κυβέρνηση αντιδρούσε με βίαιο συχνά τρόπο: οι διαμαρτυρόμενοι καταδικάζονταν και φυλακίζονταν. Το Robben Island ήταν οι φυλακές, στις οποίες η κυβέρνηση έστελνε τους πολιτικούς κρατούμενους.

More than just a game
Η ταινία αποτυπώνει με τον καλύτερο τρόπο την κατάσταση που επικρατούσε εκείνη την εποχή στη Ν.Αφρική. Οι πολιτικοί κρατούμενοι στο Robben Island περνούσαν πολύ δύσκολες στιγμές, δουλεύοντας καθημερινά για πολλές ώρες στα λατομεία και εκτελώντας τις εντολές των διοικητών τους κάτω από απάνθρωπες συνθήκες. Ήξεραν πως αν ήθελαν να επιβιώσουν, έπρεπε να βρούν κάτι να ασχολούνται, κάτι που θα γέμιζε δημιουργικά τις ώρες τους και θα τους έκανε να ξεχνούν τα όσα περνούσαν. Σε ένα κελί, κάποιος κρατούμενος κλοτσά ένα χαρτί σε σχήμα μπάλας και η ιδέα δεν αργεί να έρθει. Μέσα σε λίγα λεπτά όλοι αρχίζουν να κυνηγάνε την "χάρτινη μπάλα", το ποδόσφαιρο μπαίνει στη ζωή των κρατουμένων της νήσου Robben.

Αρχικά κλοτσάνε ό,τι βρούν. Στη συνέχεια όμως αρχίζουν να οργανώνονται και ζητούν επίμονα μια κανονική μπάλα ποδοσφαίρου για να απολαμβάνουν το αγαπημένο τους άθλημα. Μετά από πολλές αρνήσεις, οι διοικητές αποδέχονται το αίτημά τους και μια δερμάτινη μπάλα κάνει την εμφάνισή της στις φυλακές του Robben Island. Πλέον, η δουλειά στο λατομείο μοιάζει λιγότερο κουραστική, η επιβίωση γίνεται λίγο πιο εύκολη, οι κρατούμενοι έρχονται πιο κοντά ο ένας στον άλλον. Οργανώνονται σε ποδοσφαιρικές ομάδες και δημιουργούν την Ποδοσφαιρική Ομοσπονδία Makana. Με καταστατικό, με κανονισμούς και φυσικά Πρόεδρο και Γραμματέα. Όλα αυτά μέσα σε ένα νησί, κάτω από το βλέμμα των διοικητών τους.

Η ζωή τους όλη είναι πλέον το ίδιο το ποδόσφαιρο. Είναι το άθλημα που τους κρατά στη ζωή. Συζητούν όλη μέρα γι'αυτό, προπονούνται συνεχώς, τα πάντα στο νησί περιστρεφονται γύρω από τη στρογγυλή θεά. Ζητούν ένα μεγαλύτερο γήπεδο, κανονικών διαστάσεων. Το αίτημά τους γίνεται αποδεκτό και διοργανώνουν το πρώτο πρωτάθλημα Makana. Το ποδόσφαιρο δεν είναι απλώς ένα άθλημα, είναι ένα μέσο επιβίωσης. Μια μπάλα "ομορφαίνει" τη ζωή εκατοντάδων φυλακισμένων και τους κάνει να ελπίζουν σε ένα καλύτερο αύριο. Ένα αύριο που έχει έρθει εδώ και χρόνια για τη Ν.Αφρική.

Μερικές δεκαετίες μετά, το Robben Island είναι πλέον μουσείο. Ένα μουσείο που κρατά μέσα του τις στιγμές εκατοντάδων φυλακισμένων, τις σκέψεις και το όραμα κάποιων ανθρώπων για μια ελεύθερη Αφρική, χωρίς ρατσιστικά κατάλοιπα. Πλέον δε χρειάζεται να κάνουν αίτηση για μια μπάλα ή ένα γήπεδο. Έχουν το δικό τους Παγκόσμιο Κύπελλο.


Δείτε το trailer της ταινίας:



Το επίσημο site της ταινίας: http://www.morethanjustagame.co.za/index.html